Çocuklar için acil çağrı: “Mazeret değil, çözüm üretin”

Edirne Çocuk Hakları Derneği Başkanı Nebahat Çavuş, Edirne’de çocuk yoksulluğunun derinleştiğini, çok sayıda çocuğun yeterli beslenemediğini ve eğitim ortamlarının her geçen gün kötüleştiğini belirterek, çocuklar arasındaki fırsat eşitsizliğinin alarm verici boyutlara ulaştığını söyledi. Çavuş, “Merkezi ve yerel yönetimleri; çocuklar için mazeret üretmeden, gecikmeden ve sorumluluklarını yerine getirerek harekete geçmeye çağırıyoruz. Çocukların yaşam hakkı, beslenme hakkı ve nitelikli eğitime erişimi ertelenemez” dedi.

Edirne Çocuk Hakları Derneği Başkanı Nebahat Çavuş, Türkiye’de 2 Şubat Pazartesi günü başlayacak 2025-2026 eğitim-öğretim yılı 2’nci dönemi öncesinde açıklamalarda bulunarak, çocukların okullarda açlık, yoksulluk ve eğitimde eşitsizlikle karşı karşıya olduğunu söyleyerek merkezi ve yerel yönetime çağrıda bulundu.

‘EDİRNE’DE YÜKSEK REFAH ALGISI GERÇEĞİ YANSITMIYOR’

Tüm çocukların nitelikli eğitim hakkına sahip olduğuna vurgu yapan Çavuş, “Tüm çocuklar, doğdukları andan itibaren; yaşama, sağlık, barınma, beslenme ve nitelikli eğitim hakkına sahiptir. Çocuklar; fiziksel, psikolojik ve cinsel sömürüye karşı korunmak zorundadır. Bu haklar evrenseldir; ekonomik koşullar, coğrafya ya da idari tercihler gerekçe gösterilerek ertelenemez. Edirne, Türkiye’nin en batısında yer alan; gelişmiş, olanakları yüksek ve refah seviyesi iyi bir kent olarak tanımlanmaktadır. Ancak sahadan gelen gözlemlerimiz, ailelerle ve çocuklarla kurulan doğrudan temaslar, bu algının çocuklar açısından gerçeği yansıtmadığını açıkça ortaya koymaktadır” dedi.

‘ÇOCUK YOKSULLUĞU VE BESLENME SORUNU DERİNLEŞİYOR’

Çavuş, kentte çocuk yoksulluğunun her geçen gün arttığını belirterek açıklamalarını şöyle sürdürdü:
“Edirne’de giysi, ayakkabı, kırtasiye ve temel eğitim malzemesine ihtiyaç duyan çocuk sayısı her geçen yıl artmaktadır. Yoksulluğun artışı, en ağır biçimiyle çocukları etkilemektedir. Derneğimizin de dâhil olduğu pek çok dayanışma ağı aracılığıyla; okul giysisi, kışlık mont, bot ve kırtasiye desteği sağlanmaya çalışılmıştır. Ancak bu destekler, sistematik ve kalıcı çözümler üretilmedikçe sorunu ortadan kaldırmaya yetmemektedir. Edirne’de çok sayıda çocuk, evde ve okulda yeterli ve dengeli beslenememektedir. Ailelerin büyük bir kısmı çocuklarına harçlık vermekte zorlanmakta; bu durum çocukların okul yaşamını doğrudan etkilemektedir. Aç olan bir çocuğun derslere odaklanması, akademik ve sosyal gelişimini sürdürmesi mümkün değildir” şeklinde konuştu.

‘OKULLARDA FİZİKSEL VE SOSYAL KOŞULLAR YETERSİZ’

Eğitim ortamlarına ilişkin sorunlara da değinen Çavuş, “Edirne Belediyesi, derneğimizin de içinde yer aldığı Edirne Laik ve Bilimsel Çalışma Grubu’nun girişimleri ve gözlemci desteğimizle, sınırlı sayıda Meslek Lisesi öğrencisine ücretsiz yemek sağlamaktadır. Bu uygulama olumlu olmakla birlikte kapsamı son derece yetersizdir. Ayrıca Valilik nezdinde yaptığımız girişimler sonucunda okullara su arıtıcıları takılmış, yıllık bakımları İl Milli Eğitim Müdürlüğü tarafından yapılmaktadır. Arıtıcı sayısının artırılması hâlinde çocukların ücretsiz ve sağlıklı suya erişimi tamamen sağlanabilecektir. Tüm öğrencilere devlet tarafından en az bir öğün ücretsiz, sağlıklı ve sürdürülebilir yemek sağlanması temel bir çocuk hakkıdır. Edirne merkezde uzun yıllardır yeni devlet okul binaları yapılmamaktadır. Deprem riski gerekçesiyle boşaltılan ya da yıkılan okulların öğrencileri; tarihi, köhne, donanımsız ve kalabalık binalara sıkıştırılmaktadır. Kırsalda ise köy okulları kapatılmakta, çocuklar taşımalı eğitime yönlendirilmektedir. Bu durum çocukların okulla bağını zayıflatmakta, devamsızlığı ve okul terkini artırmaktadır” ifadelerini kullandı.

OKULDAN KOPUŞ, ÇOCUK İŞÇİLİĞİ VE ÇAĞRI

Açıklamasının devamında fırsat eşitsizliği, çocuk işçiliği ve okuldan kopuş riskine dikkat çeken Çavuş, “Okullar, giderek eğitim verilen mekânlar olmaktan uzaklaşmakta; çocuklar betonla kaplanmış küçük bahçelerde vakit geçirmek zorunda kalmaktadır. Bazı okullarda tuvalet ve ortak alanların temizliği yetersizdir. Sosyal, kültürel ve sportif etkinliklere erişim ciddi biçimde sınırlıdır. Kentimizde hâlâ okula devam etmeyen çocuklar bulunmaktadır. MESEM, çocuk işçiliğinin kurumsallaşmış bir biçimi hâline gelmiştir. Bu durum kabul edilemez. Kamu anaokulları yetersizdir, özel kurumlar ise birçok aile için erişilemez durumdadır. Edirne, çocuklar açısından sanıldığı kadar eşit, güvenli ve kapsayıcı bir kent değildir. Merkezi ve yerel yönetimleri; çocuklar için mazeret üretmeden, gecikmeden sorumluluklarını yerine getirerek harekete geçmeye çağırıyoruz. Çocukların yaşam hakkı, beslenme hakkı ve nitelikli eğitime erişimi ertelenemez” diye konuştu.

Adem Batuhan SEVER