Kahveciyi sevindiren kış ‘yük’ oldu
Edirne Kahveciler ve Gazinocular Esnaf Odası Başkanı Hakan Gönay, artan enerji maliyetleri ve vatandaşın düşen alım gücü nedeniyle kahvehane esnafının kış aylarını artık avantaj değil, yük olarak gördüğünü söyledi. Çoğunluğu dar gelirlilerden oluşan müşterisini kaybetmekten korkan esnafın, 15 lira olan çay fiyatı tarifesini uygulamayıp, 10 liradan çay satmaya devam ettiğine dikkat çeken Gönay, “Önceden kış gelsin de iş yapalım diye bakıyorduk. Şimdi kış gelmesin, yaz gelsin de iş yapalım diye bakıyoruz. Çünkü kışın enerji gideri yükü daha fazla oluyor. Böyle olduğu için de gelir kaybı yaşamaya başlıyoruz” dedi.
Edirne’de dar gelirli vatandaşların sosyalleşerek zaman geçirdiği kahvehanelerde, artan maliyetler esnafı her geçen gün daha da zorlamaya devam ettiğini ifade eden Edirne Kahveciler ve Gazinocular Esnaf Odası Başkanı Hakan Gönay, yeni yılla birlikte asgari ücretin belirlenmesinin ardından tüm gider kalemlerinde yeni zamların gündeme gelmesinin, kahveci esnafını endişelendirdiğini söyledi. Gönay, özellikle bu yıl içerisinde başta elektrik ve doğalgaz olmak üzere enerji maliyetlerinde yaşanan artışın, kahvehaneleri kış aylarında daha kırılgan hale getirdiğine vurgu yaptı.
Kış döneminde ısınma ve aydınlatma giderlerinin yükselmesiyle gelir-gider dengesinin bozulduğunu belirten Gönay, esnafın artık yaz aylarını beklediğini ifade etti.
‘ARTIK YAZ GELSE DE İŞ YAPSAK DİYORUZ’
Geçmiş yıllarda kış aylarının kahvehaneler için hareketli geçtiğini hatırlatan Gönay, bugün gelinen noktada durumun tamamen tersine döndüğünü söyledi. Gönay, “Biz önceden kış gelsin de iş yapalım diye bakıyorduk. Şimdi kış gelmesin, yaz gelsin de iş yapalım diye bakıyoruz. Çünkü maliyetlerimiz daha düşük. Doğalgazı, elektrik sarfiyatı daha fazla, yani enerji giderleri daha fazla oluyor. Böyle olduğu için de gelir kaybı yaşamaya başlıyoruz. Çünkü bu bir de yılbaşı dolayısıyla da yeniden değerlendirme oranları falan açıklandı. Yüzde 25 gibi dendi. Zaten onlar otomatiğe bağlı. O parayı bizim cebimizden alıyorlar. Biz de artışlarımızı ona göre ayarlamaya çalışıyoruz ama bizim müşterimiz sabit. Emekliye yüzde 12 zam görünüyor. Yüzde 12 olan bir artışla yüzde 30 giderleri nasıl karşılayacağız biz? Biz de hem kendimizi koruyacağız, hem müşterimizi koruyacağız, aradaki o çıtayı iyi ayarlamamız lazım. Onun için fiyat geçişleri orantılı olması lazım” şeklinde konuştu.
‘ÇAY ZAMMI TARİFEDE VAR, UYGULAMADA YOK’
Çay fiyatlarına yaklaşık 3 ay önce zam yapılmasına rağmen, esnafın bu fiyatı uygulayamadığını söyleyen Gönay, yaşanan çelişkiye dikkat çekti. Gönay, “Biz çayın fiyatını 15 TL olarak belirledik ama sahaya baktığımızda esnaf bunu uygulayamıyor. Şu anda birçok kahvehanede çay 10 liradan satılıyor. Esnaf müşteri kaybından korkuyor. Zaten zor dengede duran esnaf, fiyat artışı yaparsa müşterinin gelmemesinden endişe ediyor” dedi.
‘YILBAŞINA BİLE SEVİNEMİYORUZ’
Enerji giderlerinin yanı sıra kira artışlarının da esnafı ciddi şekilde zorladığını belirten Gönay, özellikle merkezi noktalardaki işletmelerin büyük baskı altında olduğunu söyledi. Gönay, “Bunun yanında kira gelirleri artıyor. Şimdi merkezi yerlerdeki kiralar esnaf için yüksek. Yani bizim meslek grubu yüksek. Yüzde 40 oranında kira fiyat artışı açıklandı. Mal sahipleri bu fiyatı arttırabilir ama esnaf bu giderleri nasıl karşılayacak? Esnaf onun için yılbaşı geldiğinde sevinemiyor. Kış geldiğinde de sevinemiyor çünkü orantıyı kuramıyor esnaf. Biz de onun fiyat geçişlerini ona göre ayarlamaya çalışıyoruz. Esnaftan gelen talebe göre genelde çay fiyatlarını ayarlıyoruz. Şu andaki fiyat artışı gibi bir düşüncemiz maalesef yok çünkü mevcut tarife bile uygulanamıyor. Ancak yılın ilk yarısında Haziran gibi belki bir fiyat, o da gidişata göre uygulama olabilir ama şu anda bir fiyat artışı gibi bir uygulama yok” ifadelerini kullandı.
Adem Batuhan SEVER
